DOES THE SHIFT TO CASHLESS PAYMENTS GO TOGETHER WITH FASTER GROWTH IN HOUSEHOLD CREDIT? EVIDENCE FROM THE REGIONS OF KAZAKHSTAN, 2023-2025

Abstract

Kazakhstan has moved from cash to card payments very quickly, and experiments in other countries show that people tend to spend more when they pay by card. This study asks whether the regions of Kazakhstan that moved away from cash faster also had faster growth in bank loans to households. I used National Bank of Kazakhstan data for all 20 regions: the value of cashless card payments and card cash withdrawals in 2023, 2024 and 2025, and outstanding household loans on 1 January 2024, 2025 and 2026. Across the 20 regions, growth in cashless payments in 2024 was strongly correlated with growth in household loans (r = 0.66, p = 0.002). A leave-one-out check showed that this result depended on one region, Zhetysu: without it, the correlation fell to 0.17 (p = 0.48). Zhetysu is one of three regions created in June 2022, and in 2024 these three regions had the fastest growth in card cash withdrawals in the country, while the regions they were separated from grew slowly or declined. When the new regions were excluded, or merged back into their former regions, none of the correlations was significant. The change in the cashless share of card turnover, which measures the move away from cash directly, was not related to consumer loan growth in either year. At the regional level, the shift to cashless payments has not come with faster borrowing, and regional statistics for 2023 and 2024 need care because of the 2022 boundary change.

Keywords: cashless payments, household credit, consumer loans, regional statistics, Kazakhstan, correlation, influential observations

Аннотация

СОПРОВОЖДАЕТСЯ ЛИ ПЕРЕХОД К БЕЗНАЛИЧНЫМ ПЛАТЕЖАМ БОЛЕЕ БЫСТРЫМ РОСТОМ КРЕДИТОВАНИЯ НАСЕЛЕНИЯ? ДАННЫЕ ПО РЕГИОНАМ КАЗАХСТАНА, 2023–2025

Казахстан очень быстро перешёл от наличных к оплате картами, а эксперименты в других странах показывают, что при оплате картой люди склонны тратить больше. В исследовании проверяется, росли ли быстрее банковские кредиты населению в тех регионах Казахстана, которые быстрее отказывались от наличных. Использованы данные Национального банка Казахстана по всем 20 регионам: объём безналичных платежей по картам и снятия наличных с карт в 2023, 2024 и 2025 годах и остаток кредитов населению на 1 января 2024, 2025 и 2026 годов. По 20 регионам рост безналичных платежей в 2024 году сильно коррелировал с ростом кредитов населению (r = 0,66, p = 0,002). Проверка с поочерёдным исключением регионов показала, что этот результат зависел от одного региона — Жетысуской области: без неё корреляция снизилась до 0,17 (p = 0,48). Жетысуская область — одна из трёх областей, созданных в июне 2022 года; в 2024 году в этих трёх областях снятие наличных с карт росло быстрее всего в стране, тогда как в областях, из которых они были выделены, оно росло медленно или сокращалось. При исключении новых областей или их обратном объединении с прежними ни одна из корреляций не была значимой. Изменение доли безналичных операций в обороте по картам, которое прямо измеряет отказ от наличных, не было связано с ростом потребительских кредитов ни в одном из лет. На региональном уровне переход к безналичным платежам не сопровождался более быстрым ростом заимствований, а региональную статистику за 2023 и 2024 годы следует использовать с осторожностью из-за изменения границ в 2022 году.

Ключевые слова: безналичные платежи, кредитование населения, потребительские кредиты, региональная статистика, Казахстан, корреляция, влиятельные наблюдения

Аңдатпа

ҚОЛМА-ҚОЛСЫЗ ТӨЛЕМДЕРГЕ КӨШУ ХАЛЫҚТЫ НЕСИЕЛЕУДІҢ ЖЫЛДАМ ӨСУІМЕН ҚАТАР ЖҮРЕ МЕ? ҚАЗАҚСТАН ӨҢІРЛЕРІНІҢ ДЕРЕКТЕРІ, 2023–2025

Қазақстан қолма-қол ақшадан карта арқылы төлеуге өте жылдам көшті, ал басқа елдердегі эксперименттер адамдар картамен төлегенде көбірек жұмсауға бейім екенін көрсетеді. Зерттеуде қолма-қол ақшадан тезірек бас тартқан Қазақстан өңірлерінде халыққа берілетін банк несиелері де тезірек өсті ме деген сұрақ тексеріледі. Қазақстан Ұлттық Банкінің барлық 20 өңір бойынша деректері пайдаланылды: 2023, 2024 және 2025 жылдардағы карта арқылы қолма-қолсыз төлемдер мен картадан қолма-қол ақша алу көлемі, сондай-ақ 2024, 2025 және 2026 жылдардың 1 қаңтарындағы халыққа берілген несиелердің қалдығы. 20 өңір бойынша 2024 жылы қолма-қолсыз төлемдердің өсуі халыққа берілген несиелердің өсуімен күшті корреляцияда болды (r = 0,66, p = 0,002). Өңірлерді кезекпен алып тастау арқылы жүргізілген тексеру бұл нәтиженің бір өңірге — Жетісу облысына тәуелді екенін көрсетті: онсыз корреляция 0,17-ге дейін төмендеді (p = 0,48). Жетісу облысы 2022 жылғы маусымда құрылған үш облыстың бірі; 2024 жылы осы үш облыста картадан қолма-қол ақша алу елдегі ең жылдам қарқынмен өсті, ал олар бөлініп шыққан облыстарда баяу өсті немесе қысқарды. Жаңа облыстарды алып тастағанда немесе оларды бұрынғы облыстарға қайта біріктіргенде корреляциялардың ешқайсысы мәнді болмады. Тікелей қолма-қол ақшадан бас тартуды өлшейтін карта айналымындағы қолма-қолсыз операциялар үлесінің өзгерісі екі жылдың ешқайсысында тұтынушылық несиелердің өсуімен байланысты болмады. Өңірлік деңгейде қолма-қолсыз төлемдерге көшу қарыз алудың жылдам өсуімен қатар жүрмеді, ал 2022 жылғы шекара өзгерісіне байланысты 2023 және 2024 жылдардағы өңірлік статистиканы сақтықпен пайдалану қажет.

Түйін сөздер: қолма-қолсыз төлемдер, халықты несиелеу, тұтынушылық несиелер, өңірлік статистика, Қазақстан, корреляция, ықпалды бақылаулар

Список литературы

1. National Bank of the Republic of Kazakhstan. (2024). Payment cards and electronic banking services. Version No. of 29.01.2024 [in Russian]. https://nationalbank.kz/ru/news/elektronnye-bankovskie-uslugi/16315
2. National Bank of the Republic of Kazakhstan. (2026). Payment cards and electronic banking services. Version No. of 30.01.2026 [in Russian]. https://nationalbank.kz/ru/news/elektronnye-bankovskie-uslugi/18537
3. Klapper, L., Singer, D., Starita, L., & Norris, A. (2025). The Global Findex Database 2025: Connectivity and financial inclusion in the digital economy. World Bank. https://doi.org/10.1596/978-1-4648-2204-9
4. National Bank of the Republic of Kazakhstan. (2025, 2026). Loans of the banking sector to the population by region, 2024 and 2025 [data files, in Russian: "Kredity bankovskogo sektora naseleniyu v regionalnom razreze"].
5. Feinberg, R. A. (1986). Credit cards as spending facilitating stimuli: A conditioning interpretation. Journal of Consumer Research, 13(3), 348-356. https://doi.org/10.1086/209074
6. Prelec, D., & Simester, D. (2001). Always leave home without it: A further investigation of the credit-card effect on willingness to pay. Marketing Letters, 12(1), 5-12. https://doi.org/10.1023/A:1008196717017
7. Soman, D. (2001). Effects of payment mechanism on spending behavior: The role of rehearsal and immediacy of payments. Journal of Consumer Research, 27(4), 460-474. https://doi.org/10.1086/319621
8. Raghubir, P., & Srivastava, J. (2008). Monopoly money: The effect of payment coupling and form on spending behavior. Journal of Experimental Psychology: Applied, 14(3), 213-225. https://doi.org/10.1037/1076-898X.14.3.213
9. Prelec, D., & Loewenstein, G. (1998). The red and the black: Mental accounting of savings and debt. Marketing Science, 17(1), 4-28. https://doi.org/10.1287/mksc.17.1.4
10. Thomas, M., Desai, K. K., & Seenivasan, S. (2011). How credit card payments increase unhealthy food purchases: Visceral regulation of vices. Journal of Consumer Research, 38(1), 126-139. https://doi.org/10.1086/657331
11. Humphrey, D. B. (2004). Replacement of cash by cards in US consumer payments. Journal of Economics and Business, 56(3), 211-225. https://doi.org/10.1016/j.jeconbus.2003.09.001
12. Li, J., Wu, Y., & Xiao, J. J. (2020). The impact of digital finance on household consumption: Evidence from China. Economic Modelling, 86, 317-326. https://doi.org/10.1016/j.econmod.2019.09.027
13. Brito, D. L., & Hartley, P. R. (1995). Consumer rationality and credit cards. Journal of Political Economy, 103(2), 400-433. https://doi.org/10.1086/261988
14. Robinson, W. S. (2009). Ecological correlations and the behavior of individuals. International Journal of Epidemiology, 38(2), 337-341. https://doi.org/10.1093/ije/dyn357 (Original work published 1950 in American Sociological Review, 15(3))
15. National Bank of the Republic of Kazakhstan. (2025). Payment cards and electronic banking services. Version No. of 30.01.2025 [in Russian]. https://nationalbank.kz/ru/news/elektronnye-bankovskie-uslugi/17371
16. National Bank of the Republic of Kazakhstan. (n.d.). Loans of the banking sector to the economy [in Russian]. Retrieved September 26, 2026, from https://nationalbank.kz/ru/news/kredity-bankovskogo-sektora-ekonomike
17. Decree of the President of the Republic of Kazakhstan No. 887 of 3 May 2022 "On some issues of the administrative-territorial structure of the Republic of Kazakhstan" [in Russian]. https://adilet.zan.kz/rus/docs/U2200000887
18. Cook, R. D. (1977). Detection of influential observation in linear regression. Technometrics, 19(1), 15-18. https://doi.org/10.1080/00401706.1977.10489493
19. Anscombe, F. J. (1973). Graphs in statistical analysis. The American Statistician, 27(1), 17-21. https://doi.org/10.1080/00031305.1973.10478966
20. National Bank of the Republic of Kazakhstan. (n.d.). Monetary and banking statistics [in Russian]. Retrieved September 26, 2026, from https://nationalbank.kz/ru/page/denezhnokreditnaya-statistika

Как цитировать

Rakhimov D. DOES THE SHIFT TO CASHLESS PAYMENTS GO TOGETHER WITH FASTER GROWTH IN HOUSEHOLD CREDIT? EVIDENCE FROM THE REGIONS OF KAZAKHSTAN, 2023-2025 // Central Asian Scientific Journal. – 2026. – No. 4(32), Vol. 1. – Pp. 26–36.